बिहान उठ्नेबित्तिकै मनतातो पानीमा कागती मिसाएर पिउने चलन पछिल्लो समय बढ्दो छ। धेरैले कागती पानीलाई शरीर ‘डिटक्स’ गर्ने, तौल घटाउने र पेट सफा राख्ने पेयका रूपमा बुझ्ने गरेका छन्। तर कागती पानीले शरीरलाई डिटक्सिफाई गर्छ भन्ने दाबीलाई वैज्ञानिक प्रमाणले पुष्टि गर्दैन ।
कागती पानीमा भिटामिन ‘सी’ लगायतका पोषक तत्त्व पाइने भएकाले यसको सेवनबाट केही स्वास्थ्य लाभ भने प्राप्त हुन सक्नेछन् । विशेषगरी पर्याप्त पानी पिउन नसक्ने व्यक्तिका लागि पानीमा कागती मिसाउँदा स्वादका कारण पानीको सेवन बढ्न सक्छ, जसले शरीरलाई हाइड्रेटेड राख्न सहयोग गर्नेछ ।
कागती पानीका सम्भावित फाइदा
कागती भिटामिन ‘सी’को राम्रो स्रोत हो । भिटामिन ‘सी’ ले शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीलाई सहयोग गर्नुका साथै कोलाजेन निर्माणमा भूमिका खेल्नेछ । यसले शरीरमा आइरन अवशोषणमा समेत सहयोग पुर्याउनेछ ।
त्यस्तै, पर्याप्त पानीसँगै कागतीको सेवन गर्दा शरीरमा पानीको मात्रा कायम राख्न सहयोग पुग्नेछ। पर्याप्त हाइड्रेसनले पाचन प्रणालीलाई पनि सहज बनाउन सक्नेछ ।
तर कागती पानी आफैँले तौल घटाउने पेय भने होइन । यसमा चिनी वा उच्च क्यालोरीयुक्त पदार्थ नमिसाई सेवन गरिएमा अतिरिक्त क्यालोरी नथपिने भएकाले तौल व्यवस्थापनका लागि उपयोगी विकल्प बन्न सक्नेछ ।
खाली पेटमा पिउँदा सबैलाई फाइदा हुँदैन
बिहान खाली पेट कागती पानी पिउनु सबैका लागि उपयुक्त नहुन सक्छ। कागती अम्लीय हुने भएकाले केही व्यक्तिमा पेट पोल्ने, एसिडिटी, ग्यास वा ब्लोटिङको समस्या बढ्न सक्नेछ ।
विशेषगरी पहिले नै एसिडिटी वा पेटसम्बन्धी समस्या हुने व्यक्तिले खाली पेटमा कागती पानी सेवन गर्दा असहजता महसुस गर्न सक्नेछन्। यस्तो अवस्थामा खाना खाएपछि वा शरीरलाई अनुकूल हुने समयमा सेवन गर्नु उपयुक्त हुनेछ ।
धेरै तातो पानीमा कागती नमिसाउनुहोस्
कागतीलाई अत्यधिक तातो पानीमा मिसाएर पिउनुभन्दा मनतातो पानीमा मिसाएर सेवन गर्नु राम्रो हुनेछ। अत्यधिक तापले कागतीमा रहेको भिटामिन ‘सी’को केही मात्रा घटाउन सक्नेछ ।
त्यसैले पानी उम्लिएको अवस्थामा कागती निचोर्नुभन्दा पहिले पानीलाई केही चिसो पारेर मनतातो बनाएपछि कागती मिसाउनु उपयुक्त हुनेछ ।
दाँतको सुरक्षामा पनि ध्यान दिनुपर्ने
कागती अम्लीय हुने भएकाले नियमित रूपमा धेरै मात्रामा कागती पानी सेवन गर्दा दाँतको बाहिरी तह अर्थात् इनामेलमा असर पर्न सक्नेछ। यसका कारण दाँत संवेदनशील हुने वा खट्टा खानेकुरा खाँदा असहजता बढ्न सक्नेछ ।
त्यसैले कागती पानी सेवन गरेपछि सफा पानीले मुख कुल्ला गर्नु उपयोगी हुनेछ। कागती पानीलाई लामो समयसम्म मुखमा राखेर पिउनुभन्दा छोटो समयमा सेवन गर्नु पनि राम्रो हुनेछ।
कागती पानीले शरीर ‘डिटक्स’ गर्दैन
कागती पानीसँग जोडिएको सबैभन्दा ठूलो भ्रम यसले शरीरलाई ‘डिटक्स’ गर्छ भन्ने हो। कागती पानीले कलेजो वा मिर्गौलालाई विशेष रूपमा ‘डिटक्सिफाई’ गर्छ भन्ने पर्याप्त वैज्ञानिक प्रमाण छैन ।
शरीरबाट फोहोर पदार्थ हटाउने मुख्य काम कलेजो, मिर्गौला र शरीरका अन्य प्राकृतिक प्रणालीले गर्नेछन्। कागती पानीले भने मुख्यतः पानीको सेवन बढाउन र भिटामिन ‘सी’ प्राप्त गर्न सहयोग गर्न सक्नेछ ।
त्यसैले कागती पानीलाई चमत्कारी स्वास्थ्य पेय वा तौल घटाउने औषधिका रूपमा बुझ्नु उचित हुनेछैन। शरीरलाई स्वस्थ राख्न सन्तुलित आहार, पर्याप्त पानी, नियमित शारीरिक गतिविधि र पर्याप्त निद्रा महत्वपूर्ण हुनेछन् ।
–एजेन्सीबाट साभार
